تبلیغات

گفتگو با اسداله قمري نژاد، ستاره اي از فضاي بيکران

 گفتگو با اسداله قمري نژاد، ستاره اي از فضاي بيکران

فضاي بيکران/ طي ماه هاي اخير، اتفاقات خوبي در جامعه ي نجومي ما رخ داد که اعطاي دو جايزه از هفدهمين دوره ي ترويج علم ايران در سال 95 به دو مروج نجومي از آن جمله است. يکي از اين دو مروج بزرگوار، آقاي اسداله قمري نژاد است که چندي قبل در عصري زمستاني فضاي بيکراني ها افتخار گفتگوي کوتاهي با ايشان را يافتند. پس از آشنايي مختصر با بيوگرافي ايشان به اين گفتگوي خواندني مي پردازيم.
براي آشنايي کامل با ماهنامه نجومي فضاي بيکران کليک نماييد

بيوگرافي:
اسداله قمري نژاد، متولد1347، فارغ التحصيل رشته رياضي از دانشگاه تبريز.
مختصري از سابقه ي علمي و عملي ايشان:
 آغاز فعاليت هاي نجومي و تدريس نجوم مقدماتي در سال62.
آغاز عکاسي نجومي به صورت مداوم با کمترين امکانات و سخت ترين شرايط در سال63.
آغاز فعاليت هاي تدريس و ترويج نجوم در دانشگاه تبريز در سال65.
همکاري با انجمن نجوم آماتوري خواجه نصيرالدين طوسي و تدريس نجوم رصدي و همکاري در چاپ اولين نشريه ي تخصصي ستاره شناسي در رصدخانه ي دانشگاه تبريز در سال65.
سرپرستي انجمن نجوم خواجه نصيرالدين طوسي و تدريس نجوم در سال هاي67 الي70.
ارائه ي مقاله ي "محاسبه ي نقاط اوج و حضيض ماه و رصدهاي عملي" در بيستمين کنفرانس فيزيک دانشگاه تهران در سال68.
ساخت دوربين عکاسي دست ساز با فيلم هاي تخت60 ميليمتر در سال70.
همکاري با مجله ي نجوم از اولين شماره هاي منتشر شده از سال70.
برگزاري نمايشگاه عکس هاي نجومي در زنجان سال71
تاسيس انجمن نجوم آماتوري زنجان، رصدخانه و اجراي رصدهاي عمومي براي کودکان و نوجوانان در سال71.
طراحي و ساخت اولين گنبد دست ساز کشور و نصب آن در رصدخانه ي انجمن نجوم آماتوري زنجان سال72.
تاسيس رصدخانه ي دانشگاه آزاد اسلامي زنجان در سال75.
مدير مرکز ستاره شناسي دانشگاه آزاد زنجان، مدرس چند دوره آموزشي نجوم مقدماتي و آموزش عکاسي نجومي در سالهاي 75 و 76.
عضو هيأت موسس شاخه آماتوري انجمن نجوم ايران سال 81 و عضو هيأت دبيران شاخه آماتوري انجمن نجوم ايران سالهاي 83 تا 89.
دبير و مدرس کارگاه هاي نجوم آماتوري دانشگاه تفرش.
دبير کارگاه ملي عکاسي نجوم مقدماتي مدرسه بين المللي دختران تهران.
طراح پروژه ي رصدخانه ي آموزشي براي دانش آموزان مناطق عشايري کشور و طراح پروژه ي رصدخانه ي دانش آموزي زنجان.
همکاري مستمر در ساخت و راه اندازي مرکز علوم و نجوم کانون پرورش فکري کودکان و نوجوانان زنجان.
برگزاري کارگاه عکاسي نجومي کنام در زنجان با همکاري آقاي اشتفان زايپ از کشور آلمان در سال 86.
برگزاري نمايشگاه اختصاصي عکس هاي نجومي در سال 88.
دبير اولين کارگاه و نمايشگاه TWAN خاورميانه در زنجان در سال 88 و دبير و مدرس دومين دوره ي کارگاه هاي TWAN و طراح دبيرخانه ي دائمي پروژه TWAN کشور در سال 89.
رصدگر، عکاس و فيلمبردار بين المللي کسوف.
دارنده ي عنوان "پيشکسوت عکاس نجومي ايران" و " اولين عکاس نجومي ايران".
مدرس نجوم در مدارس و مدرس عکاسي نجومي در کارگاه هاي مختلف کشوري.
داور چندين رقابت مسيه و مدرس دوره هاي نجوم مقدماتي انجمن نجوم ايران.

• در آبان ماه سال جاري، جايزه ي هفدهمين دوره ي ترويج علم ايران در سال 95 به شما تعلق گرفت. چه کرديد در طي اين سالها که از شما به عنوان يک مروج علم تقدير شد؟
_ از سال 61 مطالعه ي نجوم را آغاز کردم و از سال 63 به آموزش نجوم پرداختم. در آن زمان، نجوم، در بين مردم زياد شناخته شده نبود و امکانات زيادي وجود نداشت و به اين دليل جمع کردن بچه ها و آموزش کار سختي بود. از سال 65 که وارد دانشگاه شدم، کار نجوم برايم پررنگتر شد. همچنين به عکاسي نجومي، رصد، آناليز ديتاهاي رصدي توسط عکس هاي نجومي با دستگاه هاي ميکرودانسيتومتر علاقمند بودم. همراه با مطالعه، تدريس و ترويج نجوم، دو مقاله نيز ارائه دادم، يکي از آن مقاله ها در سال 68 با عنوان "محاسبات نقاط اوج و حضيض ماه" همراه با رصدهاي عملي بود که آن زمان خيلي جا نيافتاده بود، اين يکي از پروژه هاي خوب دانشجويي بود که با آقاي دکتر عجب شيري زاده کار کردم.
بي آنکه دانشجوي رشته ي فيزيک باشم، به اين بخش علاقمند بوده و در اين زمينه فعاليت مي کردم و با گروه فيزيک در ارتباط بودم. حتي يکي از دلايل انتخاب دانشگاه تبريز براي تحصيل، رصدخانه ي اين دانشگاه بود. در دانشگاه تبريز انجمن نجوم خواجه نصيرالدين طوسي را تأسيس کرديم که از سراسر کشور عضو مي پذيرفت و در شرايطي که راه ارتباطي محدود به نامه نگاري بود، حدود450 عضو از سراسر کشور داشتيم و اولين مجله ي نجومي ايران را در همان سالها با حداقل امکانات آن زمان يعني تايپ، تکثير با دستگاه استنسيل، چينش و جلدکردن دستي منتشر کرديم.
بيشتر به مطالعه سيارات و پديدار شدن و تحولات لکه‌هاي خورشيد علاقه مند بودم ، اين موضوعات را بطور کامل بررسي کردم و آقاي دکتر عجب شيري زاده هم کمک فراواني کردند. در سال 76، با حداقل امکانات و در شرايط سخت، رکورد 220 شب رصدي را براي خودم ثبت کردم و ديگر هم تکرار نشده است. در آن زمان در دو مجله يAstronomy و sky& telescope عضو شدم که کارهاي عکاسي خوبي داشتند و چون در آن زمان اينترنت و کتاب و امکانات زيادي در دسترس نبود ازين مجلات استفاده مي کردم و با کمک روش سعي و خطا و نمونه هاي موجود پيش مي رفتم. در سالهاي بعد، انجمن نجوم آماتوري زنجان را تأسيس کرديم که تقريباً برگرفته از انجمن نجوم خواجه نصيرالدين طوسي بود، براي آنجا يک تلسکوپ 8 اينچي _از اولين تلسکوپ هاي وارد شده به ايران بعد از انقلاب_ که در سال 67 خريده بودم و يک سال طول کشيده بود تا به دستم برسد، نصب کردم. در سال72 رصدخانه را هم تاسيس کرديم. همزمان کار عکاسي و تدريس نجوم را انجام مي دادم و با مجله نجوم هم همکاري داشتم.
در آن زمان متوجه شدم در شهرها همه چيز هست، استاد، ابزار، امکانات...، اما چيزي که ديده نمي شد و مغفول مانده بود، بچه هاي روستاها و عشاير بودند. من به دنبال رصدگاه هاي ييلاقي مي گشتم، روستايي ها و بچه ها را جمع مي کردم. شبهاي رصدي مي گذاشتيم و تلسکوپ مي برديم. حتي بعضي از بزرگترها اطلاعات جالبي از آسمان و تقويم خودشان مي دادند و ديدم که خيلي چيزها از آسمان بلدند و در زندگي به کار مي برند. اين شد که چند سال بعد طرح رصدخانه هاي سيار براي دانش آموزان عشاير را ارائه دادم که معلم بچه هاي عشاير آموزش ببينند و تلسکوپ در اختيارشان باشد و به بچه ها آموزش بدهند، چرا که اين بچه ها هيچ ندارند جز يک آسمان زيبا. اين طرح، از کارهايي بود که خيلي دوست داشتم و اميدوارم بچه هاي محروم را فراموش نکنيم.
زماني که انجمن نجوم ايران شکل گرفت با منجمين حرفه اي همراه بودم وهميشه سعي کردم با هر دو قشر حرفه اي و آماتور در ارتباط و تعامل باشم و نزديکي اين دو قشر را عامل پيشرفت نجوم مي دانستم. از اعضاي هيأت موسس شاخه ي آماتوري انجمن نجوم ايران و عضو هيأت دبيران شاخه ي آماتوري انجمن نجوم ايران بودم. از سري فعاليت هايي که خيلي دوست داشتم، کارگاه هاي "کنام" بود که تعدادي از منجمين خوبي که الان داريم، حاصل همين کارگاه ها هستند.
در سال84 کارگاه عکاسي خوبي تعريف کرديم که دردانشگاه زنجان برگزار شد. آقاي "اشتفان زايپ" را از آلمان دعوت کرديم. ايشان از صفر تا صد جديدترين تحولات عکاسي نجومي را با دوربين هاي ديجيتال، آموزش دادند. آقاي امين تفرشي براي دعوت و آوردن آقاي زايپ بسيار کمک کردند.
من از زماني که نجوم را شروع کردم براي اين نبود که تنها خودم ياد بگيرم. اغلب فعاليت هاي نجومي و ترويجي من، به علت علاقه به آسمان، شگفتي ها و زيبايي هاي آن و در نهايت گسترش توجه به اين علم و ثبت زيبايي ها و رويدادهاي نجومي در کشور عزيزمان بوده است.

• از کارگاه هاي "TWAN" برايمان بگوييد.آنجا چه فعاليتي و در چه سطحي انجام مي شود و چه شد که دبيرخانه TWAN را در ايران تأسيس کرديد؟
_ بسيار ناراحتم که شاخه آماتوري انجمن نجوم ايران آرام آرام کمرنگ شد تا از دست رفت. فکر ميکنم بزرگترين صدمه اي که به نجوم غير حرفه اي در اين سالها وارد شده، همين باشد. من دست نکشيدم و سعي کردم با کارگاه هاي TWAN (عکاسي جهان در شب) جمع بچه ها را حفظ کنم. در اين کارگاه ها، اساتيد خارجي آورديم و آموزش داشتيم. TWAN در سال جهاني نجوم به عنوان يکي از پروژه هاي برگزيده IAU انتخاب شد. پروژه ي TWANيک کار ايراني بود که آقاي امين تفرشي آن را ابداع نمود. البته ما کمي تغيير در آن ايجاد کرديم، براي مثال: عکاسي با امکاناتي همچون CCD به آن اضافه کرديم که با هدف جلب نظر و نگه داشتن مخاطبان، کاري وسيع تر از تعاريف TWAN انجام بدهيم. در TWAN، دو نوع عکاسي با تلسکوپ و نايت اسکيپ تدريس مي شود و تمام تکنيک هاي سخت افزاري و نرم افزاري را آموزش مي دهيم. خدارا شکر مي کنيم که کارگاه ها بسيار خوب برگزار شده و خيلي خوب مورد استقبال قرار گرفته اند.
• شما سابقه اي پربار و درخشان در عرصه ي نجوم و عکاسي داريد. به نظر خودتان، شما را چه بايد خطاب کرد؟ عکاس طبيعت، عکاس نجومي، مدرس نجوم يا مروج نجوم؟
_ من يک منجم آماتور هستم و فکر مي کنم اين تعريف، همه ي اين موارد را در بر مي گيرد. وقتي مي گوييم آماتور، يعني کسي که عاشق آسمان است و در آسمان سياره اي به نام زمين قرار دارد؛ اگر از بيرون با تلسکوپ به زمين نگاه مي کرديم از ديدن زيبايي هايش بسيار شگفت زده مي شديم و لذت مي برديم، پس چرا حالا که روي زمين زندگي مي کنيم از آنها لذت نبريم؟ من شب ها رصد ميکنم و روزها طبيعت گردي. عکاسي از طبيعت به ويژه پرندگان را بسيار دوست دارم. به صورت حرفه اي عکاسي نمي کنم، براي دلم عکاسي مي کنم.
• شما دارنده ي عنوان اولين عکاس نجومي ايران هستيد. آيا در ابتدا به نجوم علاقمند شديد بعد به سراغ عکاسي رفتيد و يا برعکس؟ در چه شرايطي و با چه دوربيني شروع کرديد؟
_ من عکاسي را دوست داشتم و با دوربين هاي قديمي کداک کار مي کردم، اگر چه واقعاً به نجوم جداي از عکاسي علاقمند بودم. منزل ما در جايي بود که آسمان بسيار قشنگ و تاريکي داشت و من اولين صورت هاي فلکي را از پدر و مادرم ياد گرفتم. آرام آرام، اين علاقمندي باعث شد تا اين زيبايي ها را ثبت کنم. اولين عکس هاي من از خورشيد بود که از فيلترهاي دست ساز خودم استفاده کرده بودم.
بعد از خريد تلسکوپ، يک دوربين عکاسي چوبي ساختم که به شيوه ي دوربين هاي قديمي کار مي کرد و روي تلسکوپ نصب مي شد.
قبل از اين که با تلسکوپ دانشگاه تبريز کار کنم، خودم يک تلسکوپ ساختم. ساخت تلسکوپ، از کارهايي بود که خيلي دوست داشتم. عدسي هايي که در آن استفاده شد، متعلق به تانک هاي روسي بود که در زمان جنگ استفاده مي شد. وقتي تانک ها را مي زدند، بعضي از عدسي ها سالم مي ماند و خواسته بودم که عدسي هاي سالم را برايم بياورند. در سال 65 دنباله دار هالي در آسمان ايران ظاهر شد و من همان زمان تلسکوپم را آماده و اسم هالي را روي آن حک کردم. زيباترين صحنه اي که هرگز فراموش نمي کنم اولين رصدي بود که توسط آن تلسکوپ از ماه داشتم.
• نقطه ي عطف فعاليت هاي نجومي شما کجاست؟ موفقيت هاي خودتان را مرهون چه چيزي يا چه کسي مي دانيد؟
_ نقطه ي عطف کارهاي من، آغاز فعاليت هايم در رصدخانه ي دانشگاه تبريز و آشنايي با آقاي دکتر عجب شيري زاده بود. کمک ايشان، ايجاد فضاي مناسب براي کار و در اختيار گذاشتن امکانات، بدون محدوديت زماني و مکاني، من را به ادامه ي کار مصمم کرد.
تأسيس مرکز علوم پايه ي زنجان، اتفاق بسيار خوبي بود. حضور استاد ثبوتي و دکتر خواجه پور (مترجم کتاب نجوم به زبان ساده) در آنجا و مصاحبت با ايشان در کنار نکته سنجي و ريز بيني ايشان، براي من مايه ي مباهات بود.
• عکسهايتان بسيار زيباست، چه عکسهاي نجومي و چه عکس هاي طبيعت. به نظر شما براي عکاسي خوب چه نکاتي را بايد در نظر گرفت؟
_ در عکاسي TWAN که تلفيق طبيعت و تاريخ همراه با آسمان است، هرچه سوژه ها ناشناخته تر بوده و بيشتر با آسمان تلفيق داشته باشد، عکس براي مخاطب جذاب تر و زيباتر است. بعضي از سوژه ها به دليل تکرار زياد، ديگر براي مخاطب جذابيت ندارند. من چون به آسمان علاقه ي بسياري دارم، معمولاً بيشترين سهم درعکسهايم متعلق به آسمان است اما در کارگاه ها که تدريس مي کنم، مي گويم: براي آسمان دو سوم و براي زمين هم يک سوم سهم قايل شويد؛ يعني: سهم زمين را فراموش نکنيد اما خودم رعايت نمي کنم چرا که عاشق آسمانم.
نکته ي ديگر اين که عکاس آسمان شب بايد اول آسمان را بشناسد، در غير اين صورت هنگام ثبت، بخشي از اتفاقات آسمان آن شب را از دست مي دهد. عکاسي که نجوم مي داند، کادر را طوري مي بندد که معلوم مي شود، آن عکس در چه سال و ماه و حتي چه روزي گرفته شده است.
در مناطق مختلف زمين، وقتي عکاسي مي شود، همه با سوژه هاي مختلف، يک آسمان را ثبت مي کنند. اين يعني گرچه خانه ها و دست ساخته هاي ما متفاوت است اما يک آسمان داريم و اگر ديد نجومي داشته باشيم نبايد مدعي باشيم. پديده هايي که ثبت مي شوند، متعلق به آفريننده هستند، ما تنها ناظريم و از ابزار استفاده مي کنيم. بنابراين نبايد خود را بزرگ ببينيم و مدعي چيزي باشيم.
• اگر بخواهيم عکاسي با دوربين آنالوگ را با عکاسي با دوربين ديجيتالي مقايسه کنيم، به نظر شما کدام بهتر است؟
_عکاسي با دوربين ديجيتال بسيار راحت و سريع است. نتيجه کار در عرض چند ثانيه مشخص مي شود و ميتوان فوراً ايزو، فوکوس و... را تغيير داد و بارها از يک پديده عکاسي کرد تا به نتيجه ي دلخواه رسيد. در گذشته ما با تنظيم فوکوس، عکاسي مي کرديم. تا عکس ظاهر نمي شد، ايراد کار مشخص نمي شد و در روزهاي بعد نتيجه کار را مي ديدم که البته فرصتي براي رفع ايراد نداشتيم. امکانات کم بود و شرايط سخت، اما آسمان بسيار خوبي داشتيم که اکنون با توسعه ي شهرها آن آسمان تاريک را نداريم.
با اين همه من عکاسي با دوربين هاي قديمي را بيشتر دوست دارم و برايم لذت بخش تر است.
• اگر کسي اطلاعات کافي در زمينه ي عکاسي نداشته باشد و بخواهد وارد اين عرصه شود بايد از کجا و با چه لوازمي شروع کند؟
_ اصلاً نيازي نيست که افراد مبتدي، سراغ لوازم گران‌قيمت بروند. گاهي ما فکر مي کنيم به کاري علاقه داريم، وقتي سختي کار را مي بينيم، مي فهميم که انگار علاقه ي زيادي نداريم يا علاقه ي ما زودگذر بوده. بنابراين بهتر است اول با دوستاني که ابزار دارند، کار کنند. بعد اگر خواستند ابزار تهيه کنند لازم نيست ابزار گران قيمت بخرند. ميشود با امکانات بسيار ساده عکس هاي زيبا از آسمان گرفت. با آموزش بهتر، دقت بيشتر و ممارست مي شود عکس هاي خوب به دست آورد.
• به کساني که ميخواهند با نجوم آشنا شوند و يا فرزندانشان را به سمت نجوم سوق دهند چه پيشنهادي داريد؟
_هميشه به پدر و مادرهايي که مي خواهند براي فرزندانشان ابزار تهيه کنند سفارش مي کنم، اول به چشم، ابزاري که خدا داده است توجه کنيد. بچه ها بايد اول آسمان را ببينند و بشناسند، صورت هاي فلکي را بشناسند، ستاره هاي مهم را بشناسند، اگر علاقه به ادامه ي کار داشتند، در اين مرحله با دوربين دوچشمي آسمان را ببينند. اگر خيلي علاقمند شدند و با دوربين کار کردند، سراغ تلسکوپ هاي کوچک بروند. اگر از همان ابتدا به بچه ها تلسکوپ بدهيد يعني با همه ي علايق شان خداحافظي کرده ايد. کسي که نمي داند به چه چيزي دارد نگاه مي کند، چطور مي تواند به آن علاقمند شود؟
• در انتها، مشتاق هستيم نظرتان را درباره ي ماهنامه ي فضاي بيکران بدانيم.
_ ماهنامه ي فضاي بيکران را مطالعه کردم، کار بسيار زيبايي است، از تصاويرتان خيلي خوشم آمد. به طور کلي کار مجله، کار بسيار سختي است و اين که اين کار را انتخاب کرديد جاي تقدير و تشکر دارد.
براي زحمتي که مي کشيد و کاري که انجام مي دهيد، ارزش قائلم و شما را تحسين ميکنم. سعي مي کنم هر ماه در فرصتي، ماهنامه ي شما را مطالعه کنم. آرزوي موفقيت برايتان دارم و اميدوارم اميدوارم ماهنامه ي فضاي بيکران هرگز تعطيل نشود.





با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويدمنبع:

فروش اسکریپت

اسکریپت مجله تفریحی فان سیتی به فروش میرسد. جهت دریافت اطلاعات بیشتر به صفحه زیر مراجعه کنید.

فروش اسکریپت

گزارش تخلف

تمامی مطالب از سایت های مجاز فارسی و ایرانی تهیه و جمع آوری شده است، در صورت وجود هرگونه مشکل از طریق صفحه گزارش تخلف اطلاع دهید.

تبلیغات


جدیدترین اخبار

در انتخاب و نمایش محتوا هیچ دخالت انسانی وجود ندارد لذا از شما خواهشمندیم در صورتی که این مطلب را مغایر با قوانین جمهوری اسلامی ایران است به ما گزارش کنید.